sobota, 13 września 2014

Erotyzm okiem polskich pisarzy i pisarek

Nie czytuję powieści erotycznych. Chociaż wypróbowałam na sobie "Pięćdziesiąt twarzy Greya" i nie czuję się z tym dobrze. Wypożyczyłam, przeczytałam i nic. Nawet nie chciało mi się pisać o tej powieści recenzji, bo jak ktoś się uprze to i tak przeczyta. 
Co więc podkusiło mnie do przeczytania zbioru 10 opowiadań "Zachcianki". Nazwiska autorów . Sylwia Chutnik, Łukasz Dębski, Jacek Dukaj, Manuela Gretkowska, Krystyna Kofta, Wojciech Kuczok, Zygmunt Miłoszewski, Grażyna Plebanek, Magdalena Tulli, Szczepan Twardoch. Znakomite grono, z nimi nie mogłam się nudzić. Tak przynajmniej myślałam...
Chciałam przekonać się jak polscy literaci zmierzą się z tematem seksu, erotyki. Okazuje się, że nie jest to proste zadanie i niektóre z tych opowiadań są po prostu nudne, aż musiałam sprawdzać kilka razy nazwisko autora czy to na pewno spod jego pióra wyszło to "dzieło". Na pewno najmniej pasowała do całej reszty opowiadanie Jacka Dukaja, z wyższej półki, zbyt trudne aby je połknąć w całości. Jednak to kobiece utwory szokowały najbardziej wulgarnością i bezpośredniością, panowie pisarze tak jakby słabiej, bardziej stonowani. Może właśnie na tym zależało wydawnictwu, aby kombinacja była oryginalna, kontrastowa. 

"Zachcianki"  to bukiet różnych barw erotyzmu i miłości - od wyzwolonej, zakazanej, kazirodczej po futurystyczną, opisywaną jako towar, rodzaj usługi, sprawiającej przyjemność i wyzwalającej od zła ówczesnego świata.
Podobało mi opowiadanie Sylwii Chutnik łączące losy dwóch kobiet, doświadczających w różnym stopniu  utraty. Jest to historia kobiecych poszukiwań, w których namiętność jest tylko delikatnym tłem. Wojciech Kuczok zaskakuje w "Momentach" zaskakuje, prowadzi czytelnika niewinnymi ścieżkami, które okazują się być mocno pokręcone.
Z Miłoszewskim chyba najbardziej było mi po drodze i jego wizja korporacyjnego biznesu erotycznego jak najbardziej mnie przekonała. "Idealny dzień lata"  pokazuje jak mógłby wyglądać nasz świat nastawiony wyłącznie na przyjemności seksualne. Szkoda tylko, że opowiadanie takie krótkie, ale  mogłoby przerodzić się w jakąś futurystyczną powieść z wątkiem kryminalnym. 
Najwięcej spodziewałam się po Szczepanie Twardochu ale jego utwór "A martyr for my love for you"  wywietrzał mi całkowicie z głowy i nie pamiętałam fabuły kolejnego dnia. 
Łukasz Dębski i jego bohater doktor Motyl, zaskoczył oryginalnym humorem i ciekawymi motywami filmowymi. Niestety ciężaru antologii nie uniosła Manuela Gretkowska swoim "Chanel N° 5", chyba miało być komicznie ale efekt ten nie utrzymał się zbyt długo, jak podrobione perfumy...

Podsumowując, "Zachcianki" to niezbyt udany eksperyment, ale o niebo lepszy niż powieści erotyczne, znajdujące się na listach bestsellerów.

A o tym jak pisać się nie powinno i do czego to prowadzi możecie przeczytać tutaj.  Ten tekst powalił mnie z nóg. :)
 Ku przestrodze drodzy czytelnicy, ku przestrodze..


Książka przeczytana w ramach wyzwania :

czwartek, 11 września 2014

Czeskie spotkania Mariusza Szczygła


    Mariusz Szczygieł to niekwestionowany mistrz literackiego reportażu. To ludzie tworzą historię i tego trzyma się autor niezwykłej książki o Czechach. „Gottland” to zbiór reportaży ukazujących trujące opary komunistycznej ideologii, reżimu, zniewalającego wszelkie dziedziny życia społecznego i kulturowego. 
Uderzyło mnie, że tak mało wiem o naszym sąsiedzie. Książka Szczygła pozwala odetchnąć czeskim życiem, posmakować  fragmentów historii oraz języka. „Gottland” nie odkrywa wszystkich kart, zostawia czytelnika z poczuciem braku ale i chęcią poszerzenia swojej wiedzy.  Dziennikarz dzieli się z swoją ogromną fascynacją  jaką są Czechy i robi to zaraźliwie.
Kilka reportaży zapadło mi głęboko w pamięci – o korzeniach firmy Bata, która dla przeciętnego człowieka jest firmą produkującą buty. Tak naprawdę jej historia to dzieje dwóch mężczyzn, którzy chcieli stworzyć ogromne imperium produkcyjne. Pracownicy Baty żyli w sztucznym świecie, w którym liczyła się tylko sprzedaż oraz żelazne zasady. Skomplikowane wydaja się być także losy Lidy Baarovej, aktorki, kochanki Göbbelsa.  
Okładka książki ukazuje zburzony już monumentalny pomnik Stalina, którego twórcą był niejaki Otakar  Švec. Jego kosztowne „dzieło” zniszczyło zarówno jego życie jak i najbliższych.
Czescy pisarze w okresie komunizmu nie mieli lekko. Najbardziej ucierpiała na tym literatura popularna:

„Władza zarządza, że zlikwiduje się to, co sprawia łatwą radość. Powołuje komisje likwidujące. Mają one zewsząd jak najprędzej usunąć powieści przygodowe, kryminalne, miłosne, szpiegowskie, science fiction oraz horrory.  (…) Komisje przeszukują księgarnie, drukarnie i wydawnictwa, a szczególną uwagę poświęcają antykwariatom. (…)Ponieważ komisje nie dają rady z selekcją, organizuje się publiczne zbiórki szmiry. Uczniowie szkoły podstawowej (…) rozdzierają książki na bardzo małe kawałki (od razu na miejscu zbiórki), aby mieć pewność, że egzemplarze nigdy nie wrócą do czytelniczego obiegu.” (s. 171-172)

Szczygieł splata ludzie losy, śledzi ich drogi, które przeplatają się z najważniejszymi wydarzeniami z historii Czech. Jego reportażom daleko do optymizmu, odbijająca się w nich rzeczywistość jest realistycznie szczera aż do bólu.  
 Jeżeli jeszcze nie zetknęliście się z twórczością Szczygła to pora nadrobić zaległości, bo tak wciągających  reportaży jest bardzo mało i trafiają się niezwykle sporadycznie. 

*Cytaty pochodzą z książki M. Szczygła, "Gottland", Wyd. Czarne, Wołowiec 2010. 

czwartek, 4 września 2014

Celaena Sardothien powraca

     Długo nie mogłam otrząsnąć się po lekturze drugiej części „Szklanego tronu” S. J. Maas. Zachodzę w głowę co autorka zrobiła z główną bohaterką? Z silnej i niezależnej kobiety  nie pozostało dosłownie nic.  Zamiast tego autorka uraczyła nas postacią rozchwianej emocjonalnie nastolatki, która nie jest świadoma swoich pragnień, marzeń, nie potrafiąca stawić czoła problemom. To nie jest Celaena, którą  polubiłam. Czuję się oszukana, bo postać była głównym atutem tej powieści.
„Korona w mroku” rozpoczyna się od kolejnego zlecenia, które realizuje Królewska Zabójczyni.  Tym razem Celaena likwiduje wrogów króla, trafiając na ślad buntowników, chcących usunąć go z tronu. Dziewczyna nie ufa swojemu zwierzchnikowi i podejmuje się dość ryzykownej gry. Po odrzuceniu zalotów Doriana, rzuca się w ramiona Chaola. Kapitan próbuje ukryć swoje uczucia, walczy sam ze sobą, ale tak naprawdę dobrze wie, że przed miłością nie ma ucieczki. Ich romans osłabia czujność zabójczyni, co doprowadzi do wielu dramatycznych sytuacji.  Dawna, mroczna magia również nie śpi i ujawnia się w najmniej oczekiwanym momencie. 
 Celaena znów będzie musiała stawić czoła przeszłości, magii i własnym słabościom. Od jej wyborów zależy życie jej najbliższych przyjaciół...

Po lekturze „Szklanego tronu” postawiłam wysoko poprzeczkę drugiej części. I okazało się, że „Korona w mroku” to słaba podróbka. Owszem nie brakuje niezwykłych zwrotów akcji i zaskoczenia. Celaena kocha czytać książki i to w nich zagłębia się na długie noce, szukając odpowiedzi na wiele pytań.  Niestety jej rozterki miłosne przysłaniają całą historię. W tym tomie zyskuje w moich oczach Dorian, który z rozpieszczonego książątka staje się dojrzałym i szlachetnym mężczyzną. Chaol nie wydaje mi się interesującą postacią, jest nudy i nijaki w porównaniu z innymi. Cechuje go ogromna odwaga, tego nie można mu odmówić, ale jest zamknięty w sobie, wiecznie zatroskany i pochmurny. Jego romans z zabójczynią to jeden z najsłabszych momentów w powieści. Nie wspomnę o samej Celaenie, której postać zmieniła się diametralnie. Nie brakuje jej odwagi aby pozbawiać innych ludzi życia, ale blednie na sama myśl o odpowiedzialności. Podświadomie wie kim naprawdę jest, ale próbuje za wszelką cenę okłamywać siebie i innych. Obwinia Chaola za własne błędy, zrzucając na jego barki winę. Jej nastoletnie rozterki irytują. Autorka zafundowała głównej bohaterce rozdwojenie jaźni, bo inaczej nie potrafię wytłumaczyć sobie takiej zmiany. Pani Maas pokusiła się też na uśmiercenie kilku ciekawych postaci, niszcząc intrygujące wątki. No cóż nie każdy może być Georgem Martinem…
Taka wersja „Korony w mroku” jest dla mnie ogromnym rozczarowaniem. Zabrakło tej magii i rozmachu, dzięki którym „Szklany tron” podbił moje serce. Może i Celaena jest bardziej ludzka, kiedy targają nią sprzeczne emocje – dla mnie to marionetka, której los jest mi obojętny.

Pozostaje mi tylko nadzieja, że trzeci tom osuszy łzy i spotkam znowu prawdziwą Celaenę…
Ciekawa jestem opinii innych czytelników, czy podzielają moje wrażenia czy wręcz przeciwnie -  "Korona w mroku" okazała się o wiele lepsza od pierwszego tomu?    
Zapraszam do pozostawienia swojej opinii w komentarzach  :) 

środa, 3 września 2014

Książkojad w kinie: LUCY

      Luc Besson lubi niewiarygodne historie i chyba za to go podziwiam. Nie będę udawać, że jestem ekspertem od kinematografii a ta recenzja jest tylko emocjonalnym zlepkiem moich obserwacji. Są filmy, które zmieniają ludzkie życie, ale spokojnie "Lucy" do nich nie należy (niestety!). 
Fani kina Bessona nie będę potrzebowali specjalnej przynęty aby obejrzeć jego najnowszą produkcję. Spodoba się też umiarkowanym wielbicielom kina akcji i fantastycznych teorii. 

Tytułowa bohaterka to zwykła, przeciętna studentka, która staje się ofiarą przemytników nowoczesnego narkotyku. Jej brzuch staje się skrytką, w której zostają umieszczone saszetki z narkotykiem. Mafia nie przebiera w środkach i Lucy nie ma innego wyboru, musi przemycić tajemnicze tabletki do Europy. W trakcie podróży zostaje pobita przez jednego z gangsterów, co powoduje pękniecie jednego z woreczków z narkotykiem, który przedostaje się do organizmu dziewczyny. Lucy przeistacza się w istotę, wykorzystującą w pełni swój mózg. Teraz świat nie ma dla niej granic...
Zaskoczyła mnie Scarlett Johansson w roli głównej bohaterki, która jest taką hybrydą Terminatora i Neo z filmu "Matriks". Historia nie jest odkrywacza, to już było i to w różnorodnych konfiguracjach. Otoczkę tworzy naukowa teoria (a raczej hipoteza), głosząca o niepełnym wykorzystywaniu możliwości naszego mózgu. A w tle pobrzmiewa pytanie o ludzkość, o jej początek i główne cele. Wiedza czy raczej inteligencja stają się punktem centralnym całej historii.  
Początek i koniec. Lucy to także jedno z ogniw ewolucji człowieka, fragment układanki praczłowieka, a Besson stworzył najinteligentniejszą jej wersję - super człowieka, a raczej istotę wykraczającą ponad rozumienie gatunku homo sapiens.
Może to tylko złudzenie ale Besson lubi  kobiety. Tworzy bohaterki posiadające wdzięk i niezwykłe umiejętności. To jakiś fragment bogini, który próbuje wskrzesić. Jego bohaterki to klucze, artefakty surrealistycznego świata, zmieniające rzeczywistość. Siła kobiet jest niezaprzeczalnie większa niż osobników płci męskiej.
Lucy staje się kimś obcym, wzbudzającym strach i przerażenie. Nie jest jednak sobą, ta zwykła dziewczyna, studentka staje się formą, ciałem dla innego wcielenia. Ile jest prawdziwej Lucy w jej ulepszonej wersji? Z każdym procentem inteligencji, coraz mniej....

Zakończenie. To chyba największe rozczarowanie całego filmu. Rozczarowanie i zdziwienie nawet widać na twarzach pozostałych bohaterow, którzy są tak samo zaskoczeni jak widzowie. 
 Jest kilka scen, które dobrze się ogląda, jest tajemnica i napięcie, ale potencjał "Lucy" jest wykorzystany w 60 % a przecież obiecali nam 100 % dobrego kina. Trailer też wiele obiecuje, ale to już wiemy że jest to banalna forma kija i marchewki (na którą lubię się nabierać).
Chyba jedną z zalet "Lucy" jest  to, że pokazuje jedną z dróg jaką może pójść ludzkość. Zostawia nas z pytaniem o własne możliwości i rozwój naszej świadomości. Czy nasz mózg rzeczywiście jest zamkniętym labiryntem, którego przejście umożliwi nam pojęcie praw wszechświata?

Polecam wszystkim maniakom nietypowych historii, wykraczających poza normalność. Zachęcam też tych, którzy twardo trzymają się ziemi i wierzą tylko w to, co zobaczą. Będą mile zaskoczeni.